Sead Đulić

  Istorijski osvrt, društveni kontekst i građanski ultimatum iz marta 1992. godine Klub intelektualaca Mostar (KIM) osnovan je u predvečerje ratnih sukoba na prostoru Bosne i Hercegovine kao autentična, vanstranačka i multietnička platforma mostarske naučne, kulturne i društvene elite. U vremenu potpune paralize institucija sistema, narastajućeg nacionalizma i militarizacije javnog prostora, KIM je bio jedina organizovana snaga koja je artikulisala glas razuma, građanskog neposluha i antifašizma. Rukovodstvo Kluba činili su istaknuti građani Mostara, te uži krug saradnika među kojima su bili novinari, profesori, glumci... Prostorije Doma omladine na Rondou i Trg Musala bili su fizičke tačke oko kojih se okupljala alternativna, civilizovana javnost grada, a Klub je održavao bliske veze i koordinaciju sa srodnim antiratnim organizacijama u regionu, poput "Beogradskog kruga". 10. i 11. mart 1992: Odbrana civilizacijskog tkiva grada Djelovanje KIM-a doživljava svoj isto...

  / O Domu mladih Mostar (1987–1992) Kada danas govorimo o Domu mladih u Mostaru, ne govorimo samo o jednoj zgradi. Govorimo o prostoru koji je tokom posljednjih godina osamdesetih i početkom devedesetih bio jedno od najvažnijih mjesta okupljanja mladih ljudi, i ne samo mladih ljudi, centar kulturnog života, laboratorij novih ideja i simbol jednog Mostara koji je živio svoju mladost kroz umjetnost, muziku, teatar i dijalog. U periodu od 1987. do 1992. godine Dom mladih bio je mnogo više od institucije. Bio je mjesto susreta različitih generacija, svjetonazora i umjetničkih izraza. U njegovim prostorijama održavali su se koncerti, pozorišne predstave, izložbe, književne večeri, filmske projekcije, omladinske tribine, plesne večeri, radionice i brojni drugi programi koji su okupljali stotine mladih Mostaraca. To je bilo vrijeme kada je Mostar imao snažnu urbanu i omladinsku scenu. Rock muzika, novi val, alternativna kultura, amaterski i profesionalni teatar, omladinsko novinars...

  Zbor u 7: Kada je Mostar imao mladost koja je išla ispred vremena Zamisli mostarski petak naveče. Sat kuca sedam. Niz Radobolju se spušta onaj prepoznatljivi, svježi povjetarac, a na Balinovcu – u uskoj, nabijenoj sali Mjesne zajednice – vazduh titra od uzbuđenja. Umjesto skrolovanja po ekranima, potrage za jeftinim kafanskim štimungom ili prepuštanja letargiji koja vikendom lako obuzme grad, stotine mladih ljudi hrli na jedno mjesto. Ne da budu nijemi posmatrači, već da kreiraju stvarnost. Bila je 1973. godina kada je u okviru Odreda izviđača „Mithad Haćam“ osnovan Kulturno-umjetnički klub koji je ponio ime jednog od najhrabrijih sinova ovog grada, čuvenog mitraljesca – Hasana Zahirovića Lace. Ta generacija mostarskih izviđača mogla je, kao i sve druge, jednostavno učiti vezivanje čvorova, topografiju i podizanje šatora. Umjesto toga, odlučili su podići standarde čitavog jednog društva. Pokrenuli su program koji je ušao u urbanu memoriju grada pod nazivom „Zbor u 7“. Mal...

  Još od 1995. godine i kraja rata u Bosni i Hercegovini muči me saznanje da se kontinuirano optužuje Armija RBiH zbog velikog broja arapskih boraca u njenim redovima, a kao posljedica toga odbrambeno-oslobodilačka dejstva te iste Armije proglašavaju zločinačkim, islamističkim, terorističkim i šta sve ne. Naravno sve to mjenjalo je sliku o časnoj ulozi Armije RBiH u odbrani države, ali i karakter budućnosti države. Istovremeno, znao sam da su strani borci bili i u drugim vojnim formacijama koje su ratovale u BiH, ali o njima niko ne govori kao da je to normalna stvar. To me natjeralo da malo istražujem i nešto zapišem o svemu. Istraživanje uloge stranih boraca u ratu u Bosni i Hercegovini (1992–1995) dotiče se jednog od najkompleksnijih i politički najosjetljivijih aspekata tog sukoba. Strani državljani borili su se na sve tri sukobljene strane, motivisani različitim faktorima: od ideoloških, religijskih i etničkih, pa sve do čisto finansijskih (plaćeničkih). Ispod je detaljan ...